Tapuda yeni dönem başlıyor! Ev alacaklara güzel haber

Tapuda yeni bir dönem başlıyor. Bazı projelerde bir ev birden fazla kişiye satılıyor. Bu ve benzeri tüm mağduriyetleri ortadan kaldıracak bir düzenleme hayata geçiriliyor. Satış vaadi sözleşmeleri noter huzurunda yapılacak. Artık kat irtifakı olmayan dairelerin satışı yapılmayacak.

Ev alacaklara güzel haber! Tamamen değişiyor. Tapuda yeni dönem başlıyor. Artık tüketiciler mağdur olmayacak. Yeni düzenleme hayata geçiriliyor. Alıcı, ev başkasına satılmışsa ya da üzerinde haciz-ipotek varsa görebilecek. İnşası süren evlerin satışına ilişkin sözleşmelerde vade ve teslim tarihi de yazılacak. Tüketicinin korunmasını öngören teklif için hazırlıklar sürüyor.
Bir evin birden fazla kişiye satılması, üzerinde haciz olduğu halde tapu işlemi yapılması....

Tüketicilerin en çok şikayet ettiği alanlardaki haksızlıkları önlemeye yönelik düzenleme için harekete geçildi. 

Kat irtifakı olmayan dairelerin satışı yapılmayacak

Yeni yapılacak düzenleme ile satış vaadi sözleşmeleri noter huzurunda yapılacak.

TRT Haber'de yer alan habere göre, kat irtifakı kurulmadan evin satışı gerçekleştirilemeyecek. Noterdeki satış vaadi sözleşmelerinde alıcı, o dairenin ipotekli, hacizli ya da başka birine satılıp satılmadığını görebilecek.

Tapuda değişiklik gerektiren her konu noter onayına sunulacak.

Tüketici mağduriyetleri önlenecek

Kentsel dönüşümlerde de birçok tüketici henüz yapımı tamamlanmayan evler için ödeme yaparak satın alıyor. Bu ise birçok mağduriyete neden olabiliyor.

Hazırlanan teklifle bu sorunlar da önlenecek.

Evi tamamlayamayan müteahhit mağduriyeti gidermek zorunda kalacak

Ev sahipleri ile evlerin yapımını üstlenen müteahhitler arasında yapılan sözleşmelere noter şartı getirilecek. Böylece yükümlülüğünü yerine getiremeyen kişinin, oluşacak mağduriyeti karşılaması zorunlu olacak.

Gayrimenkul alım satım sözleşmelerinde, vadenin ne olacağı, ne zaman teslim edileceği de yer alacak.

Düzenleme Meclis'e gelecek

Ticaret Bakanlığı kanunun çerçevesini çizdi.

AK Parti kurmaylarının detaylar üzerinde çalıştığı teklifin kısa süre içinde Meclis'e gelmesi bekleniyor.

Avukat Ali Erişen, Avukat Cihat Demirbağ, Tüketici Koruma Derneği Başkanı Aziz Koçal ve Tüm Girişimci Emlak Müşavirleri Derneği (TÜGEM) Kurucu Başkanı Hakan Akdoğan yayınlanan taslaktaki değişikliklerle ilgili önemli değerlendirmelerde bulundu. 

'SATIŞLAR NOTER İLE YAPILMALI'

Hakan Akdoğan, Tüketici Kanunu'nda yapılması planlanan değişikliklerin önemli olduğunu ve bu planlamanın amacının tüketicinin haklarını koruyarak maksimum düzeyde düzenlemek olduğunu söyledi. Hazırlanan taslakta olması gerekenlere değinen Akdoğan, "Konut satışlarında inşaat firmaları satış vaadi sözleşmesiyle yerlerini satıyorlar ancak çeşitli sebeplerden dolayı duran inşaatlar tüketicileri mağdur ediyor" dedi.

Hakan Akdoğan, duran inşaatlarda satılan evlerin, evine kavuşamayan tüketicileri mağdur etmemesi ve tüketicilerin haklarının koruma altında olması için satış işlemlerinin tamamına noterin de dahil edilmesi gerektiğini söyledi. Hukuksal olarak çok fazla geçerli olmayan inşaat şirketi ve tüketici arasında yapılan satış vaadi sözleşmelerinin güvence altında olması gerektiğini, bunun için de noter huzurunda satılan yerin tapusuna şerh düşülmesinin önemli olduğunu iletti.

BİR DAİRE BİRDEN FAZLA KİŞİYE SATILAMAYACAK

Tüketiciyi mağdur eden konulardan biri de satıcı firma tarafından bir bağımsız bölgenin birden fazla kişiye satılması. Akdoğan, yine aynı şekilde satış işlemlerine de noterin dahil edilmesini ve satın alınan bağımsız bölgenin bir başkasına satılamaması için şerh konulmasının buradan doğacak mağduriyetlerin önüne geçmek için iyi bir yöntem olduğunu söyledi.

'DEVLET, FİRMALARIN SERMAYE BİRİKİMLERİNİ TEMİNAT ALTINA ALMALI'

Avukat Ali Erişen de konut taslağıyla tüketicinin kanuni güvence altına alındığını belirterek ön ödemeli konut sözleşmesinin Türkiye için çok acil bir konu olduğuna dikkat çekti. Ali Erişen, "İnşaat firmaları ön ödemeli konut sözleşmesi yaparken tüketiciyle ilgili bütün güvenceleri yasa kapsamına almalı. En uç noktayı söylüyorum; böyle bir ön ödeme satış yetkisi verilen firmaların sermaye birikimlerinin güvencelerini kişilerin mağdur olmaması için devletin teminat altına alması gerekiyor" diye açıkladı.

'TAAHHÜTLÜ ABONELİKLER 1 YILDAN FAZLA OLAMAZ'

Abonelik sözleşmelerini de kapsayan taslakla ilgili uzmanlar, süresi bir yıl ve daha az olan belirli süreli abonelik sözleşmesinde tüketicinin haklı sebeple cezai şart ödemeksizin sözleşmeyi feshedebileceğini söyledi. Tüketici Koruma Derneği Başkanı Aziz Koçal taahhütlü aboneliklerin yönetmelikte olduğunu fakat yasada henüz net olmadığını ifade edip, taahhütlerin 2 yıldan 1 yıla indirilmesiyle ilgili, "Taahhütnameler 1 yıldan fazla olamaz, artı internet veri sağlayıcılarının alt yapı ya da taahhüte giren hız vb. gibi hizmetlerde eksiklikler varsa tüketici cayma hakkını kullanabilecek. Bu da yine tüketiciye ciddi bir anlamda bir rahatlama getirecek" yorumunu yaptı.

Ayrıca tüketicinin onayı alınmadan da sözleşmelerin kendiliğinden uzatılamayacağını belirten Aziz Koçal, "Bunların hepsini taslak olarak konuşuyoruz. En önemli değişiklik burada aboneliklerin 2 yıldan 1 yıla indirilmesi" dedi.

'1 YILLIK TAAHHÜTLER TASLAĞI TAMAMEN KALDIRILMALI'

Avukat Ali Erişen ise, taahhütler taslağının tamamen kaldırılması gerektiğini savundu. Taahhütlerin 2 yıldan 1 yıla düşürülmesini, tüketicinin cayma hakkında herhangi bir ücret ödememesini de olumlu yönde değerlendiren Ali Erişen, bu taslağın kısmen zaten şu anda var olduğunu belirtip, "Bu tamamen kaldırılmalı. Yurt dışında da şu an bu şekilde uygulanıyor, herhangi bir şey yüzünden sizden taahhüt alınmıyor. Eğer Türkiye'de de bu şekilde tamamen kaldırılırsa tüketici de bir şekilde faydalanır. Özellikle üretici firmayla tüketici firma sürekli karşı karşıya geliyor" bilgisini verdi.

'TÜKETİCİNİN KORUNMASI İÇİN ÇALIŞILIYOR'

Avukat Cihat Demirbağ ise inşaat, gayrimenkul ve iletişim sektörleri başta olmak üzere birçok sektördeki kurumsal firmaların birbirlerinden öğrendikleri taktikler nedeniyle tüketicilerin zaman zaman çaresiz, seçeneksiz kaldığına değindi. Demirbağ'a göre yaşanılan haksızlıklar karşısında ilgili bakanlıklara yapılan yoğun şikayetler beraberinde tüketicilerin yararına olacak birtakım düzenlemeler için kapı araladı.

Bu yapılan hazırlıklardan bazı örnekler veren Demirbağ, "Telefon, internet aboneliği gibi konularda taahhüt sürelerinin maksimum 12 ay olması, araç kiralama sözleşmelerinde yaşanan sorunların azaltılması, taksitli satışlarda tüketici aleyhine olan bazı konuların tüketici lehine düzenlenmesi... Bu tür sözleşmelerde belli bir taksit sayısını ödeyemeyince temerrüde düşme uygulamasında tüketici lehine hususların eklenmesi, birtakım sürelerin yeniden düzenlenmesi, tüketicilerin cayma hakkına ilişkin kolaylıklar sağlanması gibi hususlar yasalaştırılarak tüketicinin korunması sağlanacak" dedi.

Demirbağ, bütün bu düzenlemelerin birden çok firmanın sektörel birliktelik göstererek oluşturduğu uygulamalardaki üstü örtülü tekelciliği engellemeye yönelik çalışmalar olduğunu da ekledi.

'PLANLI ESKİTME'Yİ BALTALAYACAK

Satış sonrası hizmetin üretici veya ithalatçı tarafından sağlanmaması halinde tüketiciye tazminat talep edebilme imkânı getirilmesinin, markaların 'planlı eskitme' gibi pazarlama stratejilerini baltalayacağını vurgulayan Tüketici Koruma Derneği Başkanı Aziz Koçal, birçok tüketicinin bununla ilgili mağduriyet yaşadığını söyledi.

Özellikle bu durumun garanti süresi biten cep telefonlarında çok yaşandığını belirtip, "Yeni bir model çıkarıyorlar ve o model satışa sunuluyor, tüketici oraya yönlendiriliyor. Dolayısıyla bazı ürünlerin faydalı ömrü boyunca yedek parça ve tamir bakım - onarım zorunlu olmasına rağmen 'Parça bulunamadı' deniliyor. Buna benzer çok ciddi sıkıntılar var. Bu düzenlemeyle birlikte bu konuda da bir frenleme olur diye düşünüyorum" şeklinde konuştu.

'BU MADDE MUTLAKA YASAYA EKLENMELİ'

Avukat Ali Erişen ise "Satış sonrası hizmetlere ilişkin yapılacak düzenlemeyle de garanti süresi bittikten sonra bakanlık tarafından belirlenen kullanım ömrü süresince mala ilişkin, satış sonrası hizmetin üretici veya ithalatçı tarafından sağlanmaması halinde tüketiciye tazminat talep edebilme imkanı getirilecek" maddesinin Avrupa’da uygulandığını belirtip, özellikle Almanya’da kullanılan birçok ürünün 10 yıl ömrü olduğunu ve garantisi geçmiş ürünlerin parçasını bulabilecek bir çözüm sağlandığını belirtti.
Ali Erişen, "Burada ekstradan ekleyeceğim şey şu, mesela tüketicinin satın aldığı ürünün ithal olması halinde ithalatçının temin etme zorunluluğunun olması, bununla ilgili Türkiye’ye garanti verilmesi gerekiyor. Bu yasaya mutlaka eklenmeli. Rakamsal olarak bunlar küçük olduğu için avukatlara yansıyor fakat avukatlar bunları dava olarak alamıyorlar. Dolayısıyla tüketici sorunla baş başa kalıyor" diye ekledi.

'HAKEM HEYETİ SAYISININ DÜŞÜRÜLMESİ ÇOK TEHLİKELİ'

Tüketici hakem heyetleri geçen yıl yaklaşık 870 milyon liralık uyuşmazlığı çözerek yargının üzerindeki iş yükünü önemli ölçüde azaltmıştı. Taslağa göre tüketici hakem heyetlerinin baktığı uyuşmazlıklarda parasal sınırın 30 bin liraya çıkarılması gündemde. İl ve ilçe tüketici hakem heyeti ayrımı kaldırılacak. Tüketici hakem heyetinin bulunmadığı yerlerde başvurular kaymakamlığa yapılacak.

İl ve ilçe tüketici hakem heyeti ayrımının kaldırılması ve limitin yükseltilmesiyle ilgili uyarıda bulunan Tüketici Koruma Derneği Başkanı Aziz Koçal, "Hakem heyeti sayısı düşürülmesi düşünülüyorsa, bu çok tehlikeli. Bu durum tüketicinin hak arama yollarını kısıtlar. Umarım böyle bir düzenlemeye gitmezler" vurgusunu yaptı.